NFF Digitale Cultuur

In de tentoonstelling Storyspace, die dit jaar weer plaatsvindt in de Bibliotheek Neude, zullen onder de noemer “For Real’ elf projecten te beleven zijn die meedoen in de race naar het Gouden Kalf Digitale Cultuur, voorheen Gouden Kalf voor Beste Interactive. Met een breed arsenaal aan nieuwe verhaalvormen verken je hoe de werkelijkheid zich aan ons voordoet: Met een game kun je zelf raketten bouwen en lanceren, om zo een onafhankelijk internet te stichten, je kan wolken kopen, een intelligent gesprek voeren met een stofzuiger, je eigen VR IVF-X alien baby ontmoeten, je ontworstelen aan een echte internet-escape room, maar ook alles te weten komen van Blockchain. Elk werk heeft zijn eigen vorm, en moet weer op zijn eigen manier benaderd worden.

Beleef de wereld van Storyspace van 24 september t/m 2 oktober in Bibliotheek Neude. Veel plezier!

Selectie NFF Digitale Cultuur 2021


  • APART SAMEN

    Deze VR-ervaring van schrijver-muzikant Micha Hamel en maker Demian Albers voelt zowel groots als intiem. Groots omdat je in deze zogenaamde ‘room scale VR’ vrij rond kunt wandelen door de driedimensionale tekeningen, op het ritme van de woorden. Intiem omdat je in Apart Samen letterlijk in een liefdesrelatie duikt die op de klippen dreigt te lopen. Door de speels getekende tableaus en de intuïtieve interactie beleef je de jeugdherinneringen van de geliefden die tegenpolen blijken. Als volwassenen hebben ze hun eigen gevoelens en verwachtingen, maar welke kies jij om aan te horen of te onderzoeken? Door deze keuzevrijheid en het feit dat je nooit alles kunt meekrijgen, wordt hun liefdesgeschiedenis voor de bezoeker een subjectieve én intuïtieve ervaring.

    Regie: Demian Albers, Micha Hamel
    Productiebedrijf: Studio APVIS

  • BLOWING THROUGH THE CURTAINS

    Met een VR-bril maak je een tijdreis naar het Arnhem van voor en na de catastrofale operatie uit de Tweede Wereldoorlog die als de ‘Slag om Arnhem’ de geschiedenisboeken inging. De wereld is opgetrokken uit historisch archiefmateriaal én de herkenbare, handgetekende omgevingen van multimediakunstenaar en verteller Abner Preis. De dagboekfragmenten van een arts die na de mislukte veldslag door zijn kapotgeschoten stad slenterde vormen de basis van deze imposante ervaring. Naast de oorlogsgruwelen en het leed is er ook een sprankje hoop wanneer duiven zaadjes verspreiden en kleurrijke bloemen en bomen weer leven brengen. Zo eindigt het trauma van de nederlaag met een boodschap van saamhorigheid en hoop voor een nieuw, vreedzaam begin, terwijl de gordijnen door de kapotgeschoten ramen waaien.

    Regie: Abner Preis
    Productiebedrijf: Abner Preis Studios

  • BUYCLOUD

    Op je rug naar wolken kijken en daar dan figuren in herkennen? Anno 2021 doen we dat anders, commerciëler: dan kópen we gewoon een wolk! In deze speciale video-installatie drijven wolken met een QR-code over. Met een speciale app kun je een trotse bezitter worden: prijskaartjes variëren van vijftig cent tot duizend euro. De opzet van BuyCloud klinkt misschien eigenaardig, maar ís het dat ook in een maatschappij waarin we stukken land, bomen of een stukje maan kunnen kopen? Noa Jansma (winnaar Gouden Kalf Interactive 2018 met haar Instagramwerk #DearCatcallers) stelt het principe achter ‘eigendom’ van natuurlijke bronnen ter discussie. En of je nu wel of niet een virtuele speculant wordt; het project moedigt aan je eigen rol op de vraag- en aanbodmarkt te overdenken.

    Regie: Noa Jansma
    Productiebedrijf: Studio Noa Jansma

  • DUSTIN

    Wat als een apparaat slim genoeg is om te merken dat het dom werk doet? Dat is het geval bij Dustin: zogenaamd de slimste maar niet per se de béste stofzuiger. Terwijl je via het chatvenster op jouw iPhone kennis met hem maakt, ontstaat er als vanzelf een wonderlijke dialoog met deze robot met meer persoonlijkheid dan je van zo’n gadget waarschijnlijk verwacht. De gratis iPhone-app bestaat uit vijf hoofdstukken waarmee je niet alleen met de eigenzinnige Dustin communiceert, maar hem ook via Augmented Reality in jouw eigen huis aan het werk probeert te zetten. De humoristische app die stof tot nadenken biedt is een samenwerking van VPRO Medialab en schrijver Niels ‘t Hooft.

    Regie: Niels ‘t Hooft
    Productiebedrijf: VPRO Medialab

  • ENGELEN VAN AMSTERDAM

    In de volumetric VR-ervaring Engelen van Amsterdam word je deelgenoot van een belangrijk hoofdstuk in het leven van vier jonge vrouwen. Aan de bar van een kroegje ontmoet je Maritgen Jans, Juliana, Elsje Christiaens en Soete Cut. Vier strijdlustige engelen voor wie het goud van de Gouden Eeuw onbereikbaar was maar die ieder voor zich, op hun eigen manier, het lot in eigen handen namen. Maak oogcontact en ze delen hun geschiedenis in lied-, dans- of muziekvorm. De installatie verkent de schaduwkanten van de rijkdom en vrijheid die sinds de zeventiende eeuw wordt geassocieerd met onze hoofd- en handelsstad. De geschiedenis van de machtsverhoudingen tussen arm en rijk en vrouw en man in die vroegkapitalistische maatschappij gaat uiteraard ook over ons. Want hoewel de details van hun verhalen nu wellicht vreemd overkomen, blijft de essentie van alle tijden.

    Regie: Anna Abrahams, Avinash Changa
    Productiebedrijf: WeMakeVR

  • GOOD NEIGHBOURS

    In deze locatie gebaseerde ervaring nodigt Good Neighbours je uit om je aan te sluiten bij een fictieve WhatsApp-buurtpreventiegroep in een Utrechtse wijk. Daarbij maakt het werk gebruik van surveillancetechnologie zoals de Ring videodeurbel, chatbotberichten en performancers. Voor deze immersieve ervaring word je aspirant-buurtgroeplid, ga je met een speciale app de deur uit en maak je fysiek een ommetje van een half uur. Door deze opzet en de voorgelegde opdrachten en interacties ga je al snel iedereen verdenken. Ook die nietsvermoedende voorbijganger. Is dat misschien toch een acteur die je op het verkeerde been zet? Een humoristisch en verontrustend werk over de rol van jouw buren en de technologie.

    Regie: Natalie Dixon, Klasien van de Zandschulp
    Productiebedrijf: Affect Lab

  • HABITAT

    Habitat is een groot werk opgebouwd uit driedimensionale scans van objecten van het Naturalis Biodiversity Center, dat niet statisch is maar continue evolueert. In deze meditatieve, gameachtige omgeving zijn stenen, fossielen en koraalsoorten de hoofdrolspelers: een interactieve audiovisuele installatie waarin de menselijke toeschouwer uiteindelijk een doorslaggevende bijrol speelt. Want in dit datagedreven werk pikken sensoren de acties van de toeschouwer op maar wordt die input met vertraging verwerkt. Soms is het gissen of het waargenomen resultaat echt door jouw aanwezigheid werd veroorzaakt of in het programma besloten zat. Deze interactie is symbolisch voor hoe de mensheid omgaat met de natuur.

    Regie: Heleen Blanken
    Productiebedrijf: Floating Lake Productions

  • I WANT TO DELETE IT ALL, BUT NOT NOW

    I want to delete it all, but not now is een onoplosbare escape room van mediakunstenaar Roos Groothuizen waarin we onze persoonlijke keuzes verkennen om aan de data-industrie te ontsnappen. Apps, videoplatforms en social media zijn inmiddels een essentieel onderdeel geworden van ons dagelijks leven. We hebben allemaal wel eens overwogen om offline te gaan of alternatieven te verkennen, maar wat houdt ons tegen? De studentenkamer van de spoorloos verdwenen internationale studente Rosa Aringa functioneert als escape room, maar wel eentje zoals je het spel nooit eerder speelde. De muren zijn opengebroken, daglicht stroomt naar binnen, de bekende exitdeur ontbreekt. Wanneer je de eigen smartphone moet inzetten om de puzzels op te lossen rijst de vraag: is ontsnappen wel een optie?

    Regie: Roos Groothuizen
    Productiebedrijf: Tetem

  • IVF-X: POSTHUMAN PARENTING IN HYBRID REALITY: MEET & BREED YOUR CYBORG BABY NOW!

    De virtuele en fysieke realiteit én de kinderwens komen samen in deze transmediale tentoonstelling waarin je je eigen digitaal verwekte nageslacht kunt aanschouwen in een hybride couveuse. De conceptie geschiedt in een motivatiekamer waarin je audiovisueel en persoonlijk wordt voorbereid op het naderende ouderschap. Solo of met partner doneer je je persoonlijke voorkeuren, en hoe dat in de praktijk uitpakt zie je wanneer je jouw interactieve cyborgkindje voor het eerst ontmoet in zijn (of haar? of hun?) couveuse. Daar gaan in het geval van deze futuristische IVF-kliniek geen negen maanden overheen, want na een kwartier heb je al een voorschot genomen op een mogelijke posthumane toekomst. De cyborgbabies ogen wellicht anders dan de traditionele, maar net als een echte baby zijn ze stuk voor stuk uniek en wekken ze een heel scala aan gevoelens op.

    Regie: Victorine van Alphen
    Productiebedrijf: Victorine van Alphen

  • NEXT SPACE REBELS

    Next Space Rebels draait om het kinderlijke plezier om zelfgebouwde raketten de ruimte in te lanceren maar legt tegelijk de reële zorgen bloot over een meer en meer gereguleerd internet. De grote mogendheden en kapitaalkrachtige bedrijven strijden om de macht. Wie bepaalt straks wat er wel of niet gecensureerd wordt? Wie beschermt onze vrijheid van meningsuiting? Het antwoord is: degene die de meeste internetsatellieten in een baan om de aarde heeft. In deze game sluit jij je aan bij een stel activisten die zelf raketten willen knutselen om zo een onafhankelijk, vrij internet te waarborgen. Maar zijn de doelstellingen van de Next Space Rebels zelf eigenlijk wel transparant? Een kunstwerk verstopt in een game waarin de bezoeker geen toeschouwer maar speler is. Dit verhaal toont op een speelse manier de actuele en zorgwekkende strijd om de macht over het internet.

    Regie: Floris Kaayk
    Productiebedrijf: Floris Kaayk

  • TRUST IN THE BLOCKCHAIN SOCIETY

    In Trust in the Blockchain Society, een documentaire speciaal ontworpen voor smartphones, gaan regisseurs Leonardo Dellanoce en Francesco Degl’Innocenti dieper in op de impact die blockchaintechnologie heeft op ons concept van vertrouwen. De documentaire biedt een innovatieve manier om de complexiteit van blockchain voor iedereen inzichtelijk te maken: door gebruik te maken van de sensoren van hun smartphone kunnen kijkers de documentaire in hun eigen tempo ervaren en naadloos schakelen tussen video- en tekstinterviews. Experts als internetpionier Marleen Stikker, journalist Brett Scott en cryptoeconoom Shermin Voshmgir bespreken de potentiële sociale gevolgen die de implementatie van blockchain kan hebben.

    Regie: Leonardo Dellanoce, Francesco Degl’innocenti

    Productiebedrijf: Submarine Channel, Archis

Meer Digitale Cultuur


IMPAKT presenteert het werk van vijf kunstenaars(duo’s) die op een kritische manier bevragen hoe technologieën het gezicht in beeld brengen, wat de consequenties daarvan zijn en hoe we onze gezichten terug kunnen eisen. De werken in Face Value nodigen je uit om te reflecteren op wat er verloren gaat wanneer lichamen, stemmen en emoties worden gevangen in binaire code. Tegelijkertijd toont Face Value hoe gezichts-technologieën op alternatieve manieren kunnen worden ingezet om intieme en persoonlijke connecties tussen technologieën, lichamen en gemeenschappen mogelijk te maken. 

  • FACE VALUE

    Biometrische technologieën identificeren personen op basis van lichamelijke kenmerken; maar uit onderzoek blijkt dat biometrische systemen bevooroordeeld zijn, en racisme, seksisme en andere vormen van discriminatie kunnen vergroten. Face Value onderzoekt een paar urgente vragen:

    Gezichten, stemmen en emoties worden voortdurend digitaal gescand, herkend en geprofileerd. Hoe beïnvloedt dit de manier waarop we naar gezichten kijken? Welke sociaal-politieke gevolgen heeft het als een algoritme je gezicht reduceert tot een digitale barcode, en op basis van je uiterlijk aannames maakt over je identiteit? Is het tijd om onze gezichten terug te eisen?

    Kunstenaars: Effi & Amir, Heather Dewey-Hagborg, Josèfa Ntjam, Ningli Zhu, Martine Stig.
    Curator: Rosa Wevers (Utrecht University)

    Bezoek Face Value

    IMPAKT [Centrum voor Mediacultuur]
    Lange Nieuwstraat 4, Utrecht
    Open van woensdag t/m zondag, van 12:00 – 17:00 uur
    Tickets: €5,- (€4,- met korting)
    Vrij toegang tijdens het Nederlands Film Festival (24 september – 2 oktober)